"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
Davacılar vekili tarafından, davalılar aleyhine 10.03.2014 gününde verilen dilekçe ile ortaklığın giderilmesi talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kısmen kabul, kısmen reddine dair verilen 26.01.2016 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi bir kısım davalılar vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
K A R A R
Dava, ortaklığın giderilmesi isteğine ilişkindir.
Davacılar vekili; 158 ada 66 parsel, 158 ada 75 parsel, 181 ada 78 parsel, 150 ada 38 parsel, 150 ada 42 parsel, 110 ada 104 parsel, 117 ada 1 parsel, 107 ada 14 parsel, 117 ada 334 parsel, 129 ada 22 parsel, 130 ada 7 parsel, 142 ada 2 parsel, 142 ada 3 parsel, 157 ada 15 parsel, 157 ada 16 parsel sayılı taşınmazlar üzerindeki ortaklığın öncelikle aynen taksim, olmazsa satış yoluyla giderilmesini talep etmiştir.
Mahkemece, 110 ada 104 parsel sayılı taşınmaz yönünden talebin feragat nedeni ile reddine; 142 ada 3 parsel sayılı taşınmaz tefrik edildiğinden bu parsel yönünden karar verilmesine yer olmadığına; kalan 13 taşınmaz için ise davanın kabulü ile ortaklığın satış suretiyle giderilmesine karar verilmiştir.
Hükmü, bir kısım davalılar vekili temyiz etmiştir.
Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davaları iki taraflı, taraflar için benzer sonuçlar doğuran davalardır. Bu davalarda davalı da davacı gibi aynı haklara sahiptir. Bu nedenle davacının satış suretiyle paylaşma istemesi davalıların aynen paylaşma istemesine engel teşkil etmez.
Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davalarında mahkemece malın aynen bölünerek paylaştırılmasına karar verilebilmesi için taşınmazın yüzölçümü, niteliği, pay ve paydaş sayısı ile imar mevzuatına göre aynen bölüşmenin mümkün olup olmadığının araştırılması gerekir. Taşınmazın önemli ölçüde bir değer kaybına uğraması söz konusu ise aynen bölünerek paylaştırılmasına karar verilemez. Keza paydaşlar rıza göstermedikleri takdirde taşınmazın bir bölümü paylı bırakılamaz.
Aynen bölünerek paylaştırmanın (taksimin) mümkün olması durumunda bölünen parçaların değerlerinin birbirine denk düşmemesi halinde eksik değerdeki parçaya para (ivaz) eklenerek denkleştirme sağlanır. Davada paydaşlar arasında anlaşma olmadıkça hakim kendiliğinden bazı taşınmazların bir kısım paydaşlara, kalanın diğer paydaşlara verilmesi şeklinde aynen bölünerek paylaştırmaya karar veremez.
Aynen bölünerek paylaştırma (taksim) halinde teknik bilirkişiye ifraz (taksim) projesi düzenlettirilerek bu projeye göre taşınmaz Belediye veya mücavir alan hudutları içerisinde ise Belediye Encümeninden karar alınmak suretiyle belediyeden, Belediye dışında ise İl İdare Kurulundan İmar Yasası ve Yönetmeliğine göre bölüşmenin (taksimin) mümkün olup olmadığı sorulur. İfraz projesinde kimlere nerelerin verileceği konusunda paydaşlar anlaşamazlar ise hakim huzurunda kura çekilerek belirlenir.
Onay makamından olumsuz cevap gelmesi halinde paydaşlığın (ortaklığın) satış suretiyle giderilmesine karar verilmesi gerekir.
Somut olaya gelince; mahkemece yapılan inceleme ve araştırma hüküm kurmaya, sağlıklı sonuca ulaşmaya yeterli değildir.
1)Dava konusu 129 ada 22 parsel sayılı taşınmazın aynen taksimi konusunda bilirkişilerin olumlu mütalaası bulunmasına rağmen, mahkemece aynen taksimin reddi konusunda gerekçesiz karar verilmesi,
2)Dava konusu taşınmazlardan bir kısmı hakkında bilirkişilerce hazırlanan raporlarda aynen taksimin mümkün olmadığı belirtilmiş ise de dava konusu 107 ada 14 parsel, 150 ada 38 parsel, 150 ada 42 parsel, 158 ada 66 parsel, 158 ada 75 parsel, 181 ada 78 parsel sayılı taşınmazlar yönünden aynen taksimleri konusunda bir araştırma yapılmaksızın doğrudan satışa karar verilmesi, doğru görülmemiş, bu hususlar gözardı edilerek eksik inceleme ve araştırmayla karar verilmesi sebebiyle hükmün bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle bir kısım davalılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan temyiz harcının istek halinde yatıranlara iadesine, 02.10.2019 tarihinde oybirliği ile karar verildi.