"İçtihat Metni"
Mahkemesi: Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi
Yukarıda tarih ve numarası yazılı olan Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesince verilen kararın temyizen tetkiki davacı vekili tarafından duruşmalı olarak istenmiş, duruşma talebi kabul edilerek 16.04.2019 tarihinde yapılan duruşmaya davacı asıl ... ve vekili Avukat ... ile davalı vekili Avukat ... geldi. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar avukatları dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı. Bu kere dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:
- K A R A R -
Dava, Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, mahkemece davanın kabulüne dair verilen hükmün istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince karar kaldırılarak davanın reddine dair verilen karar, davacı vekilince temyiz olunmuştur.Davacı vekili müvekkili ile davalı yüklenici arasında ... 2. Noterliği’nin 20.07.2011 tarih ve 6957 yevmiye numaralı sözleşme imzalandığını, sözleşmeyle ... Mahallesi 780 ada 176 parselde bulunan taşınmazın üstüne 6 dair ve 3 dükkan yapımının kararlaştırıldığını, yüklenicinin işi sözleşmenin tanzim tarihi olan 20.07.2011 tarihinden sonra 4 yıldan fazla süre geçmesine karşın başlamamamsı nedeniyle 26.01.2015 tarihinde fesih ihbarı yapıldığını ve 45 günlük süre verildiğini, inşaat ruhsatının alınarak inşaata başlanmaması nedeniyle sözleşmenin geriye etkili feshine karar verilmesini talep etmişlerdir. Davalı vekili sözleşmeye aykırı bir davranışı olmadığını, kararlaştırıldığı üzere revizyonun beklenmesi gerektiğini, revizyon olmadan inşaat yapılmasının mümkün olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.Mahkemece toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu gözetilerek, yüklenicinin dava konusu arsaya ilişkin gerekli imar değişikliklerine ilişkin çalışmaları yapma ve arsayı inşaata hazır hale getirme yükümlülüğü yüklenici olmasında ve sözleşmenin kurulmasından itibaren 4 yıl gelmesine karşın imar değişikliğine dair bir başvuru yapmadığı gibi sözleşmenin 3. maddesi uyarınca davacının sözleşmeyi sonsuza kadar sürdürmesinin kendisinden beklenemeyeceği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, hükmün istinaf edilmesi üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi’nce karar kaldırılarak davada, sözleşme imzalandığı tarihte imar plan tadilatı için belediyeye başvurulduğu, halen revizyon çalışmalarının devam ettiği, sözleşmede mevcut durum taraflarca bilinerek, bunun ne kadar süre bekleneceğinin ve ruhsat alma süresinin kararlaştırılmadığı dikkate alındığında davalı yüklenici tarafından inşaat yapılması için dava tarihi itibariyle henüz sürenin başladığından söz edilemeyeceği gerekçesiyle mahkeme kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmiştir. Mahkemece yapılan araştırma ve incelemenin yeterli olduğundan sözedilemez. Bu nedenle davanın kabulüne yönelik hüküm hatalı ise de, Bölge Adliye Mahkemesi’nce de başvurunun kabul edilerek davanın reddine karar verilmesi de doğru olmamıştır. Şöyleki;
Taraflar arasında Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi aktedilmiş olup, sözleşmenin 2. maddesinde dava konusu arsaya ilişkin olarak Kastamonu Belediyesine revizyon imar tadilatı için başvuru yapılacağı ve çıkacak imar durumuna göre çizim proje onayı için Anıtlar Yüksek Kuruluna sunulacağı. Onayı müteakip ... Belediye Başkanlığı’na ruhsat almak üzere yapı denetim firması ile anlaşma yapılıp ve ruhsat için 3 ay içerisinde başvurulacağı, ruhsat onayından sonra inşaata başlanıp 18 ay içerisinde teslim edileceği kararlaştırılmıştır. Bu düzenlemede bu işlerin kim tarafından yapılacağı açıkça yazılı değil ise de, esasında 1. maddede, yüklenici yetkilisine bu konularda işlemleri yapmak üzere yetki verilmiş ve son cümlede de, Bu yetkiler yeterli olmaması halinde ... ’na gerekli vekâletname verileceği kararlaştırıldığına göre, bu işlemlerin yüklenici tarafından yerine getirileceği anlaşılmaktadır. Sözleşmenin 2. maddesindeki işlemlerin ne kadar sürede yerine getirilebileceğine dair bir araştırma yapılmamıştır. Oysa her iki taraf da sözleşmeye konu arsanın yola tecavüzlü bulunduğu gibi, komşu parselin de bu taşınmaza tecavüz ettiği ve ayrıca Anıtlar Yüksek Kurulu’nun da onayı gerektiğini bildikleri anlaşılmaktadır. Sözleşmeye bağlılık (ahde vefa) ilkesi uyarınca, bu işlemlerin ne kadar makul sürede bitirilebileceği araştırılmalı ve dava tarihi itibariyle davacı tarafın dava açmakta haklı olup olmadığı belirlenmelidir. Eksik araştırmayla karar verilemez.Bu nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi’nce yapılacak iş, aralarında aralarında konusunda uzman bilirkişilerinde bulunduğu bir heyet oluşturulmak suretiyle yüklenicinin sözleşmenin 2. maddesindeki yükümlülüklerini yerine getirmek için ne kadar makul süre bulunduğu ve dava tarihi itibariyle bu sürenin dolup dolmadığı araştırılmak suretiyle davanın sonuçlandırılması gerekir.
Eksik incelemeyle karar verilmesi doğru olmamış, kararın bozulması uygun bulunmuştur.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle ... Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi'nin 2017/1038-2018/1173 sayılı kararının BOZULMASINA, 2.037,00 TL duruşma vekâlet ücretinin davalıdan alınarak Yargıtay'daki duruşmada vekille temsil olunan davacıya verilmesine, 5766 sayılı Kanun'un 11. maddesi ile yapılan değişiklik gereğince Harçlar Kanunu 42/2-d maddesi uyarınca alınması gereken 176,60 TL Yargıtay başvurma harcının temyiz eden davacıdan alınmasına, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davacıya iadesine, 6100 sayılı HMK 373. madde hükümleri gözetilerek dosyanın Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi'ne, karardan bir örneğinin ise ilk derece mahkemesine gönderilmesine, 30.05.2019 gününde kesin olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.