"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
Davacı ..., ... İlçesi ... Köyü çalışma alanında bulunan ve kadastro sırasında tespit harici bırakılan taşınmaz hakkında satın alma ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak tescil istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, fen bilirkişisi ... 23.05.2016 havale tarihli raporu ve ekindeki krokide (A) harfi ile gösterilen kısmın tapu kaydının iptali ile bulunduğu adanın son parsel numarası verilerek davacı adına kayıt ve tesciline, (A) harfi çıktıktan sonra kalan kısmın mevcut tapu maliki üzerinde bırakılmasına karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine temsilcisi ve ... Köyü Tüzel Kişiliği temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, kazanmayı sağlayan zilyetlik hukuki sebebine dayalı olarak, 4721 sayılı TMK'nın 713/1. ve 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14 ve 17. maddeleri gereğince açılan, tapusuz taşınmazın tescili isteğine ilişkin olup, mahkemece davacı taraf yararına kazanma koşullarının gerçekleştiği gerekçesi ile karar verilmiştir. Ne var ki,
Mahkemece çekişmeli taşınmazın öncesinin ne olduğu, kadimden beri kullanılan yol olup olmadığı, bu yerin davacı tarafından kullanılıp kullanılmadığı ve taşınmaz üzerinde davacının ekonomik amacına uygun bir zilyetliğinin bulunup bulunmadığı yöntemince araştırılmamış; çekişmeli taşınmaza komşu 177 ada 21 ve 22 parsel sayılı taşınmazlara ait kadastro tutanağı ile varsa dayanak belgeleri getirtilerek keşif yerinde yerel bilirkişi ve tanık sözleri denetlenmemiş olduğu gibi 4721 sayılı TMK'nın 713/4-5. maddeleri uyarınca zorunlu olan yasal ilanlar da yaptırılmamış olduğundan yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır. Eksik araştırma ve inceleme ile karar verilemez.
Hal böyle olunca doğru sonuca ulaşabilmek için, mahkemece öncelikle komşu 177 ada 21 ve 22 parsel sayılı taşınmazlara ait kadastro tutanakları ile varsa dayanak belgeleri dosya arasına alındıktan sonra, mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler ve taraf tanıkları ile 3 kişilik zirai bilirkişi kurulu ve fen bilirkişisinin katılımıyla yeniden keşif yapılmalıdır. Keşif sırasında, yerel bilirkişi ve tanıklardan, taşınmazın önceki niteliğinin ne olduğu, kadim yol olup olmadığı, dava konusu taşınmaz bölümünün yolun içerisinde kalıp kalmadığı, taşınmaz üzerindeki zilyetliğin başlangıcı ve sürdürülüş biçimi, imar-ihyaya muhtaç yerlerden ise, imar-ihyanın ne zaman tamamlandığı, imar-ihyanın tamamlandığı tarihten dava tarihine kadar davacı yararına 20 yıllık kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği süresinin dolup dolmadığı hususlarında olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, beyanlar arasında doğabilecek çelişkiler usulen giderilmeye çalışılmalı; ziraat bilirkişisinden, çekişmeli taşınmaz bölümünün önceki ve şimdiki niteliğini, üzerindeki bitki örtüsünü, imar-ihyanın ne zaman tamamlandığını, yol olup olmadığını, tarım arazisi ise ne kadar süredir tarım arazisi olarak kullanıldığını bildirir, komşu taşınmazlarla karşılaştırmalı değerlendirmeyi içerir, çekişmeli taşınmazın değişik yönlerden çekilecek fotoğrafları ile desteklenmiş ayrıntılı rapor alınmalı; fen bilirkişisinden, ise keşfi takibe elverişli krokili rapor alınmalı; TMK'nın 713/4. maddesi gereğince yasal ilanlar yaptırılmalı ve bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir. Mahkemece bu yönler göz ardı edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olduğu gibi, kabule göre de; haritasında yol olarak gösterilmek suretiyle tescil harici bırakılan çekişmeli taşınmaz bölümü tapuda kayıtlı olmamasına rağmen, "tapu kaydının iptaline" şeklinde hüküm kurulması da isabetsiz olup, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde bulunduğundan hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan temyiz karar harcının talep halinde temyiz eden Kavak Köyü Tüzel Kişiliği'ne iadesine, yasal koşullar gerçekleştiğinde kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 17.09.2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.