"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
MAHKEMESİ : İş Mahkemesi
A)Davacı İstemi:
Davacı , 01/12/1993-01/03/2016 tarihleri arasında davalı işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitini istemiştir.
B)Davalı Cevabı:
Davalı Kurum Vekili , davanın reddini istemiştir.
Davalı İşveren Vekili , davacının 01/12/1993 tarihinden itibaren üniversitede görev yaptığını, 01/03/2016 tarihinde görevinin sona erdiğini, davacının hizmetlerinin işe giriş tarihinde yürürlükte olan 506 sayılı yasa 3/II-A maddesi hükmüne uygun olarak önce kısa vadeli sigorta kolları üzerinden ve bilahare talebine göre Mart 2001 tarihinden itibaren hizmet ilişkisinin sona erdiği tarihe kadar da tüm sigorta kolları üzerinden kuruma bildirildiğini, işe giriş bildirgesinin yazılı istek yerine geçmeyeceğini, davanın reddi gerektiğini bildirmiştir.
C)İlk Derece Mahkemesi Kararı :
İlk Derece Mahkemesince, davanın kabulü ile, davacının davalı ... Üniversitesine ait işyerinde 01/12/1993 - 31/01/2001 tarihleri arasında geçen çalışmalarına ilişkin hizmetlerinin malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalısı kollarına tabi olanlar sınıfına alınarak, tüm sigorta kollarından prim yatırmak suretiyle hizmet bildirimi yapılması gerektiğinin tespitine, 01/02/2001 - 01/03/2016 tarihleri arası tüm sigorta kollarından yapılan bildirime göre yeniden tespitinde hukuki yararı olmadığına karar verilmiştir.
D)Bölge Adliye Mahkemesi Kararı :
Bölge Adliye Mahkemesi’nce davalı işverenin, 506 sayılı Yasanın 3/II-A maddesinin, 4958 sayılı Kanunla yapılan değişiklik öncesi hükmü kapsamında değerlendirme yaparak davacı hakkında uzun vadeli sigorta kollarından bildirimde bulunmamış ise de, davacı hakkında düzenlenmiş 01/12/1993 tarihli işe giriş bildirgesinin verilmiş olmasının, yasanın aradığı yazılı başvuru, uzun vadeli sigorta kollarına tabi olma konusunda irade beyanı olarak kabulü gerektiği gözetildiğinde, mahkemenin yaklaşımının isabetli olduğu,ancak 01/02/2001 ile 01/03/2016 tarihleri arasında kalan dönem bakımından hukuki yarar bulunmadığından davanın kısmen kabulüne karar verilmesi ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin buna göre belirlenmesi gerektiği gözetilmeksizin, ayrıca, davalı Üniversite harçtan bağışık olduğu halde harç ile sorumlu tutulmasının usul ve yasaya aykırı olduğu gerekçesiyle fer'i müdahil Kurum vekilinin ve davalı ...... Üniversitesi Rektörlüğü vekilinin istinaf istemlerinin kısmen kabulü ile mahkemenin kararının kaldırılmasına , “davanın kısmen kabulüne, davacının davalı ... Üniversitesi'ne ait işyerinde 01/12/1993-31/01/2001 tarihleri arasında geçen çalışmalarına ilişkin hizmetlerinin malüllük, yaşlılık ve ölüm sigortalısı kollarına tabi olanlar sınıfına alınarak, tüm sigorta kollarından prim yatırmak suretiyle hizmet bildirimi yapılması gerektiğinin tespitine, 01/02/2001-01/03/2016 tarihleri arası tüm sigorta kollarından yapılan bildirime göre yeniden tespitinde hukuki yarar bulunmadığından bu sürelere ilişkin istemin reddine” şeklinde hüküm kurulmasına ve yargılama gideri ve vekalet ücretinin de buna göre düzeltilmesine karar verilmiştir.
E)Temyiz:
Davalı Kurum Vekili ; davacı hakkında yapılan işlemlerin mevzuata uygun olduğunu beyanla bölge adliye mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.
Davalı İşveren Vekili ; işe giriş bildirgesinin yazılı istek yerine geçemeyeceği, 2914 sayılı Yasanın 16. Maddesine göre çıkartılan Bakanlar Kurulu kararı uyarınca mevzuata uygun hareket edildiğini, ayrıca 506 sayılı Yasa uyarınca yazılı istek tarihini takip eden aybaşından itibaren tespite karar verilmesi gerektiğini beyanla bölge adliye mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.
F) Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe:
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalıların aşağıdaki bendin dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Dava, Özbekistan uyruklu davacının 01/12/1993-01/03/2016 tarihleri arasında davalı üniversitede öğretim üyesi olarak geçen çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 4958 sayılı Yasa'nın 57.maddesiyle 06.08.2003 tarihinde yürürlükten kaldırılan 506 Sayılı Yasanın 3.ncü maddesinin II. Fıkrasının A bendinde, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tabi olarak bir işveren emrinde çalışan ve Türk uyruklu olmayan kimselerin Kurumdan yazılı istekte bulunmaları halinde ve istek tarihinden sonraki ay başından başlanarak 506 sayılı Yasa'ya tabi olarak çalışabilmeleri düzenlenmiştir.
Somut olayda, davacı adına 01/12/1993 tarihinde işe başladığına dair işe giriş bildirgesi verildiği anlaşılmış olup yazılı istek yerine geçtiği kabul edilen bildirgeyi takip eden aybaşı olan 01/01/1994 tarihinden itibaren 506 sayılı Yasa kapsamında çalışıldığının tespitine karar verilmesi gerekirken çalışmanın başlangıç tarihi olarak 01/12/1993 tarihinin belirlenmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma sebebidir.
Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 Sayılı HMK'nun 370/2 maddesi gereğince hüküm bozulmamalı düzeltilerek onanmalıdır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Bölge Adliye Mahkemesi kararının hüküm bölümünün 4. numaralı bendinin silinerek yerine "Davacının davalı ... Üniversitesi'ne ait işyerinde 01/01/1994-31/01/2001 tarihleri arasında geçen çalışmalarına ilişkin hizmetlerinin malullük, yaşlılık ve ölüm sigortası kollarına tabi olanlar sınıfına alınarak, tüm sigorta kollarından prim yatırmak suretiyle hizmet bildirimi yapılması gerektiğinin tespitine, 01/02/2001-01/03/2016 tarihleri arası tüm sigorta kollarından yapılan bildirime göre yeniden tespitinde hukuki yarar bulunmadığından bu sürelere ilişkin istemin reddine," rakam ve sözcüklerinin yazılmasına, hükmün bu düzeltilmiş şekli ile ONANMASINA, dosyanın ilk derece mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 25/11/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.