"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Sulh Ceza Hakimliği
SAYISI : 2022/2676 Değişik iş
SUÇ : Görevi kötüye kullanma
İNCELEME KONUSU KARAR : Kovuşturmaya yer olmadığına dair karara vaki itirazın reddi
KANUN YARARINA BOZMA
YOLUNA BAŞVURAN : Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı
Trabzon Cumhuriyet Başsavcılığının, 08.06.2022 tarihli ve 2022/6297 Soruşturma, 2022/4780 ... kovuşturmaya yer olmadığına dair Kararına vaki itirazın reddine ilişkin merci Trabzon 2. Sulh Ceza Hakimliğinin, 22.08.2022 tarihli ve 2022/2676 Değişik iş ... Kararının, 5271 ... Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 ... Kanun) 271 inci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca kesin nitelikte olması sebebiyle karar tarihi olan 22.08.2022’de kesinleştiği belirlenmiştir.
Adalet Bakanlığının, 5271 ... Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 ... Kanun) 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 30.10.2023 tarihli evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 05.12.2023 tarihli ve KYB-2023/117167 ... yazısı ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:
I. İSTEM
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 05.12.2023 tarihli ve KYB-2023/117167 ... kanun yararına bozma isteminin;
“Dosya kapsamına göre, müşteki vekilinin, müvekkillerinin yabancı uyruklu olduğu, Ortahisar/Trabzon’da inşaatı devam eden siteden daire satın almak istediklerini, tercüman olarak bilirkişi listesine kayıtlı ... ile anlaştıkları, çeşitli bağımsız bölümler için anlaşma üzerine müvekkillerinin yüklenici firmaya peşinat verdikleri, B Blok 2 nolu daire ve C Blok 2 nolu daire tapuda müvekkiller adına tescil edildiği, tapu işlemleri sırasında şüphelinin tercümanlık yaptığı, taşınmazlar üzerinde bulunan ipotek kayıtlarından müvekkillerinin bilgilendirilmediği, şüpheli bu durumu bildirseydi müvekkillerinin taşınmazları satın almayacakları, şüphelinin görevini yerine getirmediğinden bahisle görevi kötüye kullanma suçundan dolayı şüpheliden şikayetçi olması üzerine, Trabzon Cumhuriyet Başsavcılığınca başlatılan soruşturma sonunda herhangi bir yer adli veya idari yargı merciince yapılmış bir görevlendirme olmaksızın kişiler arasında yapılan bir anlaşmaya istinaden yürütülen tercümanlık faaliyeti sırasında bilirkişilik yapan bir kimsenin sorumluluklarına aykırı davranışın görevi kötüye kullanma suçunu oluşturmayacağından bahisle görevi kötüye kullanma suçundan kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmiş ise de,
Somut olayda, müşteki vekili tarafından dosyaya sunulan CD’ye ilişkin çözümleme tutanağında “şüphelinin inşaatı bitirmek için kredi çekildiği, evin kredisinin bulunmadığı, daha sonra bir kısmın var ama sizin aldığınız kısmın kredisi yoktu.” şeklinde belirttiği anlaşılmakla, işlem yapan tapu memurunun ifadesine başvurularak müştekilerin tapu üzerindeki şerh ve kayıtlarla ilgili olarak bilgilendirilip bilgilendirilmediği hususunun aydınlatılması gerektiği, dolandırıcılık suçunun unsurlarının oluşup oluşmadığının araştırılması, dolandırıcılık suçu yönünden etkin bir soruşturma yapılmadığı cihetle, itiraz üzerine soruşturmanın genişletilmesine karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde itirazın reddine karar verilmesinde, isabet görülmemiştir.”
Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.
II. GEREKÇE
1.Şikayetçi vekilinin dilekçesinde belirttiği; yabancı uyruklu olan müvekkillerinin tercüman olarak şüpheli ile anlaşarak inşaatı devam eden siteden daire satın aldıkları, şüphelinin tapu işlemleri sırasında taşınmazlar üzerinde bulunan ipotek kayıtlarına ilişkin bilgilendirme yapmadığı, bilgilendirme yapsaydı müvekkillerinin taşınmazları satın almayacakları ve şüphelinin görevini yerine getirmediği iddiaları üzerine başlatılan soruşturma sonucunda Trabzon Cumhuriyet Başsavcılığının, 08.06.2022 tarihli ve 2022/6297 Soruşturma, 2022/4780 ... Kararı ile şüphelinin herhangi bir yer adli veya idari yargı merciince yapılmış bir görevlendirme olmaksızın kişiler arasında yapılan bir anlaşmaya istinaden tercümanlık faaliyeti yürüttüğü ve bu şekilde bilirkişilik yapan bir kimsenin sorumluluklarına aykırı davranışın görevi kötüye kullanma suçunu oluşturmayacağından bahisle görevi kötüye kullanma suçundan kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmiştir. Şikayetçi vekilinin itirazı üzerine merci Trabzon 2. Sulh Ceza Hakimliğinin, 22.08.2022 tarihli ve 2022/2676 Değişik iş ... Kararı ile kovuşturmaya yer olmadığına dair kararda isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle itirazın reddine karar verilmiştir.
2.5271 ... Kanun'un 160 ıncı maddesinin birinci ve ikinci fıkralarında; Cumhuriyet savcısının, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlayacağı, maddî gerçeğin araştırılması ve ... bir yargılamanın yapılabilmesi için, emrindeki adlî kolluk görevlileri marifetiyle, şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplayarak muhafaza altına almakla ve şüphelinin haklarını korumakla yükümlü olduğu belirlenmiştir. Aynı Kanun'un 172 nci maddesi "(1) Cumhuriyet savcısı, soruşturma evresi sonunda, kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak delil elde edilememesi veya kovuşturma olanağının bulunmaması hâllerinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verir. Bu karar, suçtan zarar gören ile önceden ifadesi alınmış veya sorguya çekilmiş şüpheliye bildirilir. Kararda itiraz ..., süresi ve mercii gösterilir...", 173 üncü maddesi“(1) Suçtan zarar gören, kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren onbeş gün içinde, bu kararı veren Cumhuriyet savcısının yargı çevresinde görev yaptığı ağır ceza mahkemesinin bulunduğu yerdeki sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilir. (2) İtiraz dilekçesinde, kamu davasının açılmasını gerektirebilecek olaylar ve deliller belirtilir. (3) (Değişik: 18/6/2014-6545/71 md.) Sulh ceza hâkimliği, kararını vermek için soruşturmanın genişletilmesine gerek görür ise bu hususu açıkça belirtmek suretiyle, O yer Cumhuriyet başsavcılığından talepte bulunabilir; kamu davasının açılması için yeterli nedenler bulunmazsa, istemi gerekçeli olarak reddeder; itiraz edeni giderlere mahkûm eder ve dosyayı Cumhuriyet savcısına gönderir. Cumhuriyet savcısı, kararı itiraz edene ve şüpheliye bildirir.
(4) (Değişik: 25/5/2005 - 5353/26 md.) Sulh ceza hâkimliği istemi yerinde bulursa, Cumhuriyet savcısı iddianame düzenleyerek mahkemeye verir..." hükümlerini içermektedir.
3.Yukarıda yer verilen kanuni düzenlemelerde de belirtildiği üzere Cumhuriyet savcısı, suçun işlenip işlenmediğinin tespiti bakımından hemen işin gerçeğini araştırmaya başlamalı, toplanan delillerin suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturduğu kanısına ulaştığında iddianame düzenleyerek kamu davası açmalı, aksi halde 5271 ... Kanun’un 172 nci maddesi gereğince kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar vermelidir. Karara itiraz edilmesi halinde itirazı inceleyecek olan Sulh Ceza Hakimliğince, kamu davası açılması için yeterli delil bulunmaması durumunda itirazın reddine, yeterli delil bulunması durumunda itirazın kabulüne veya eksik soruşturma nedeniyle soruşturmanın genişletilmesine karar verebilecektir.
4.Bu kapsamda somut olay değerlendirildiğinde; adli veya idari yargı merciince yapılmış bir görevlendirme olmaksızın şikayetçilerle yaptığı anlaşmaya istinaden tercümanlık yapan şüpheliye isnat edilen eylemler görevi kötüye kullanma suçunu oluşturmayacak ise de, merci Trabzon 2. Sulh Ceza Hakimliğince, şikayetçi vekili tarafından dosyaya sunulan CD’ye ilişkin çözümleme tutanağında şüphelinin "inşaatı bitirmek için kredi çekildi, evin kredisi yok, bir kısmın var ama sizin aldığınız kısmın kredisi yoktu" şeklinde sözler söylediği anlaşılmakla, işlem yapan tapu memurunun şikayetçilerin tapu üzerindeki şerh ve kayıtlarla ilgili olarak bilgilendirilip bilgilendirilmediği hususunda tanık sıfatıyla beyanına başvurulmasından sonra dolandırıcılık suçunun unsurlarının oluşup oluşmadığının araştırılması, dolandırıcılık suçu yönünden etkin bir soruşturma yapılması gerektiğinden bahisle soruşturmanın genişletilmesine karar verilmesi yerine itirazın reddine karar verildiği anlaşılmakla kanun yararına bozma talebi yerinde görülmüştür.
III. KARAR
1.Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,
2.Trabzon 2. Sulh Ceza Hakimliğinin, 22.08.2022 tarihli ve 2022/2676 Değişik iş ... Kararının 5271 ... Kanun’un 309 uncu maddesinin üçüncü fıkrası gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,
5271 ... Kanun’un 309 uncu maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca gerekli işlemin yapılması için soruşturma dosyasının Mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
29.02.2024 tarihinde karar verildi.