"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi
SAYISI : 2022/583 Değişik iş
SUÇ : 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu'na muhalefet
Gaziantep 5. Ağır Ceza Mahkemesinin, 01.07.2022 tarihli ve 2022/583 Değişik iş sayılı Kararı ile yargılama yapma görev ve yetkisinin Gaziantep 18. Asliye Ceza Mahkemesine ait olduğuna karar verilmiş, verilen kararın kesin olduğu anlaşılmıştır.
Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 12.05.2023 tarihli evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 04.07.2023 tarihli ve KYB-2023/59368 sayılı yazısı ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:
I. İSTEM
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 04.07.2023 tarihli ve KYB-2023/59368 sayılı kanun yararına bozma isteminin;
"Benzer bir olaya ilişkin Yargıtay 7. Ceza Dairesinin 13.12.2016 tarihli ve 2016/18203 esas, 2016/11131 karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere, 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu'nun 17/2. maddesindeki "Bu kanun kapsamına giren suçlar dolayısıyla açılan davalar, Adalet Bakanlığının teklifi üzerine Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca belirlenen Asliye Ceza Mahkemelerinde görülür. Ancak bu suçlarla bağlantılı olarak resmi belgede sahtecilik suçunun işlenmesi halinde, görevli mahkeme ağır ceza mahkemesidir." şeklindeki düzenleme, Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun 24.07.2007 tarihli ve 346 sayılı kararındaki "...yargılama yapacak yerde birden fazla asliye ceza veya ağır ceza mahkemeleri varsa 1 numaralı asliye ceza veya ağır ceza mahkemelerinin bakmasını..." ve Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun 29270 sayılı resmî gazetede yayımlanan 12.02.2015 tarihli ve 224 sayılı kararındaki "... bu durumda mahkemeye gelen işlerin niteliğe göre değil sayıya göre tevzi edildiği, mevcut uygulamanın bir mahkeme veya hâkimi birbirinden farklı dava konularını çözme zorunluluğunda bırakarak yargılamanın makul sürede bitmemesine ve ağır işlemesine neden olabildiği; günümüzde her alanda olduğu gibi ceza mahkemelerinde de ihtisaslaşmaya ihtiyaç olduğu, hukuk mahkemelerinde öteden beri var olan ihtisaslaşmanın özel ceza kanunlarındaki (5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu, 5187 sayılı Basın Kanunu gibi) düzenlemeler uyarınca ceza mahkemelerinde de uygulandığı,... aksine ceza mahkemelerinde ihtisaslaşmanın sağlanmasının amaçlandığı, bu bağlamda; ihtisaslaşma ile mahkemelerin kanunla belirlenmiş görevlerinin değiştirilmesi söz konusu olmadan mahkemeler arasında sadece “iş bölümü” esasının getirildiği,...İş dağılımının yapıldığı tarih itibarıyla görülmekte olan davaların mahkemelerinde herhangi bir değişikliğe gidilmediği, bu cümleden olarak mahkemelerin derdest davalarını iş bölümüne dayanarak diğer bir mahkemeye gönderemeyeceği,... ayrıca Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun 24.07.2007 tarihli ve 346 sayılı kararıyla, “5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu’nun 17 nci maddesindeki hükmü uyarınca, yargılama yapılacak yerde birden fazla asliye ceza veya ağır ceza mahkemeleri varsa, kaçakçılık suçlarına 1 numaralı asliye ceza veya ağır ceza mahkemelerinin bakmasına” karar verildiğinden, 1 numaralı ağır ceza mahkemesinden sonra gelen diğer daireler üzerinde ihtisaslaşma kararı verilmesi zorunluluğunun hâsıl olduğu..." şeklindeki düzenlemeler karşısında kaçakçılık suçlarına yönelik yargılamaların uzman mahkemelerde görülmesinin amaçlandığı,
Somut olayda, atılı suç yönünden Oğuzeli Asliye Ceza Mahkemesinin 23.01.2011 tarihli kararının kesinleşmesini müteakip, Oğuzeli Adliyesinin kapatılması nedeniyle Oğuzeli Asliye Ceza Mahkemesinin 2009/252 esas sayılı dosyasının tevzi sistemi ile Gaziantep 18. Asliye Ceza Mahkemesine devredilmesini takiben, 7242 sayılı Ceza Ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun gereğince yapılan uyarlama yargılaması kapsamında oluşan olumsuz görev uyuşmazlığı nedeniyle mercii Gaziantep 5. Ağır Ceza Mahkemesinin 01.07.2022 tarihli kararı ile Gaziantep 18. Asliye Ceza Mahkemesi görevli kabul edilmiş ise de; benzer bir olaya ilişkin Yargıtay 7. Ceza Dairesinin 27.10.2011 tarihli ve 2009/12565 esas, 2011/18051 karar sayılı ilamında "...görev hususu kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her aşamasında dikkate alınması gerektiği cihetle ...BOZULMASINA..." şeklinde belirtildiği üzere yargılamanın her aşamasında görev kurallarının kamu düzenine ilişkin olduğu, Yargıtay 7. Ceza Dairesinin 25.05.2022 tarihli ve 2022/2615 esas, 2022/10128 karar sayılı ilamında belirtildiği üzere 5607 sayılı Kanun kapsamında yapılan uyarlama yargılaması nedeniyle infaza esas alınacak olan uyarlama kararı ile uyarlamaya konu kesinleşmiş hüküm tüm sonuçları ile ortadan kalkacağından, yargılamanın makul sürede bitmesi ve ağır işlememesi amacıyla uzman mahkeme olarak belirlenen Gaziantep 1. Asliye Ceza Mahkemesinin görevli olduğu gözetilmeksizin, yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiştir.”
Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.
II. GEREKÇE
1.Oğuzeli Asliye Ceza Mahkemesinin, 23.02.2011 tarihli ve 2009/252 Esas, 2011/69 sayılı Kararı ile hükümlü hakkında 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu'na muhalefet (5607 sayılı Kanun) suçundan aynı Kanun'un 3 üncü maddesinin beşinci fıkrası, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 52 nci maddesi uyarınca 1 yıl hapis ve 2.400 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına hükmolunmuş, sanık müdafiinin temyizi üzerine Yargıtay 7. Ceza Dairesinin, 07.07.2014 tarihli ve 2013/14753 Esas, 2014/14227 Karar sayılı ilamı ile hükmün onanmasına karar verilmiştir.
2.Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu Genel Kurulunun 15.06.2012 tarih ve 347 sayılı kararı ile Oğuzeli adliyesinin kapatılmasına karar verildiğinden temyiz incelemesi sonrasında dosyanın devredildiği Gaziantep 18. Asliye Ceza Mahkemesince kesinleştirme işlemleri yapılmıştır.
3.Şanlıurfa Cumhuriyet Başsavcılığının, 19.04.2020 tarihli ve 2019/7-4971 ilamat numaralı yazısı ile 15.04.2020 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7242 sayılı Ceza Ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile 5607 sayılı Kanun'da yapılan değişiklik gereğince Gaziantep 18. Asliye Ceza Mahkemesinden uyarlama yargılaması yapılması talep edilmiş, anılan mahkemenin 28.12.2021 tarihli ve 2021/1006 Esas, 2021/1109 sayılı Kararı ile kaçakçılık suçlarına ilişkin yargılama yapma görev ve yetkisinin Gaziantep 1. Asliye Ceza Mahkemesine ait olduğu belirtilerek görevsizlik kararı verilmiş, dosyanın gönderildiği Gaziantep 1. Asliye Ceza Mahkemesinin, 09.03.2022 tarihli ve 2022/429 Esas, 2022/307 sayılı ek Kararı ile uyarlama yargılamasının hükmü veren mahkemece yapılması gerektiği gerekçesiyle verilen karşı görevsizlik kararı üzerine 5271 sayılı Kanun'un 4 üncü maddesinin ikinci fıkrası gereğince ortak yüksek görevli mahkeme olan Gaziantep 5. Ağır Ceza Mahkemesince yargılama yapma görev ve yetkisinin Gaziantep 18. Asliye Ceza Mahkemesine ait olduğuna karar verilmişir.
4.5607 sayılı Kanun'un 17 nci maddesinin ikinci fıkrasında, "Bu kanun kapsamına giren suçlar dolayısıyla açılan davalar, Adalet Bakanlığı'nın teklifi üzerine Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca belirlenen asliye ceza mahkemelerinde görülür. Ancak bu suçlarla bağlantılı olarak resmi belgede sahtecilik suçunun işlenmesi halinde, görevli mahkeme ağır ceza mahkemesidir" hükmünün yer aldığı, Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun, 24.07.2007 tarihli ve 346 sayılı Kararı ile kaçakçılık suçlarında yargılama yapacak yerde birden fazla asliye ceza veya ağır ceza mahkemeleri varsa 1 numaralı asliye ceza veya ağır ceza mahkemelerinin davaya bakması gerektiğine ilişkin düzenleme yapıldığı, her ne kadar 15.04.2020 tarihli ve 31100 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7242 sayılı Kanun'un 41 inci maddesi ile değişik 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un 98 inci maddesinin birinci fıkrasında sonradan yürürlüğe giren kanun hükmünün 5237 sayılı Kanun'un 7 nci maddesi kapsamında değerlendirilmesinin gerekmesi halinde hükmü veren mahkemeden karar isteneceği düzenlenmiş ise de hükmü veren Oğuzeli Asliye Ceza Mahkemesinin bağlı olduğu adliyenin kapatılması sonucunda dosyasının Gaziantep 18. Asliye Ceza Mahkemesine devredildiği hususları birlikte değerlendirildiğinde, 5607 sayılı Kanun'da yapılan değişiklik gereğince uyarlama yargılaması yapma görev ve yetkisinin Gaziantep 1. Asliye Ceza Mahkemesine ait olduğu anlaşılmakla kanun yararına bozma talebi yerinde görülmüştür.
III. KARAR
1.Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,
2.Gaziantep 5. Ağır Ceza Mahkemesinin, 01.07.2022 tarihli ve 2022/583 Değişik iş sayılı Kararının 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin üçüncü fıkrası gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,
5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca gerekli işlemin yapılması için dava dosyasının Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
26.10.2023 tarihinde karar verildi.