"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi
SAYISI : 2019/423 Esas, 2019/702 Karar
KATILANLAR :... İnşaat ve Mak. San. Tic. Ltd. Şti., ...
SUÇ : İhaleye fesat karıştırma
HÜKÜM : Mahkumiyet
TEMYİZ EDENLER : Sanıklar
İTİRAZA KONU KARAR : Onama
İTİRAZ EDEN : Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı
Yargıtay 5. Ceza Dairesinin 29.05.2024 tarihli ve 2021/5454 Esas, 2024/6450 sayılı Kararına karşı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 06.12.2024 tarihli ve KD-2024/122482 sayılı itirazı üzerine yapılan inceleme neticesinde;
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 308/1. maddesi uyarınca yapılan itiraz başvurusu üzerine dava dosyası, aynı Kanun’un 308/2. maddesi gereği Dairemize gönderilmekle, gereği düşünüldü:
I. İTİRAZ
A. İtiraz Sebepleri
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itiraz başvurusu; "Sanıkların eyleminde uygulanan madde kapsamında bir "hile" unsuru bulunmamaktadır. Yerleşmiş uygulamalar ve öğretideki baskın görüşlere göre ortaya konulan ilkeler göz önünde bulundurulduğunda; hile, maddi olmayan yollarla karşısındakini aldatan, hataya düşüren, düzen, dolap, oyun, entrika ve bunun gibi her türlü eylem olarak kabul edilebilir. Önemli olan ihalenin usule uygun olmayacak şekilde birine verilmesi için hile kullanılması ve hareketlerin bu amaç kapsamında fikir ve eylem birliği içerisinde yapılmasıdır. İddianame anlatımı ve sabit olan sanıkların eylemi ikinci sıradaki daha az ekonomik teklif veren firmaya işi ihale etmenin hileli davranışla gerçekleştirilen bir eylem olmadığı, bu nedenle ihaleye fesat karıştırma suçunun oluşmayacağı, görevi kötüye kullanma suçu açısından değerlendirme yapılması gerekmektedir." şeklindeki gerekçeyle Dairemizin onama kararı kaldırılmak suretiyle hükümlerin bozulmasına ve "görevi kötüye kullanma suçunun ise kanunda öngörülen cezasının üst sınırı itibarıyla 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 66/1-e ve 67/4. maddelerinde belirlenen 12 yıllık ilaveli dava zamanaşımı süresine tabi olduğu, suç tarihi ve durma süreleri ile inceleme günü arasında bu sürenin gerçekleştiği anlaşıldığından, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Yasa'nın 322 ve 5271 sayılı Kanun'un 223/8. maddeleri gereğince sanıklar hakkında açılan kamu davalarının zamanaşımı nedeniyle ayrı ayrı düşmesine karar verilmesi" talebine ilişkindir.
B.Değerlendirme ve Gerekçe
Sanıklar hakkında 30.04.2012 tarihli iddianame ile ‘‘Dilova Belediyesine ait binanın ince işçiliğinin yapımına ilişkin olarak 17.07.2011 tarihinde yapılan ihalede, ihaleyi ekonomik olarak en avantajlı teklifi sunan firmaya vermeleri gerekirken, en avantajlı ikinci teklifi sunan firmaya vermek suretiyle kamunun zararına neden oldukları" isnadıyla görevi kötüye kullanma suçundan kamu davası açılmış, yapılan yargılama sonunda Mahkemece sanıkların "ihaleye katılma yeterliğine veya koşullarına sahip olan kişilerin ihaleye veya ihale sürecindeki işlemlere katılmalarını engelleme" fiilini işlediklerinden bahisle mahkûmiyetlerine karar verilmiştir.
5237 sayılı Kanun'un 235. maddesinde ihaleye fesat karıştırma halleri yasa koyucu tarafından tahdidi olarak sayılmış olup, maddede sayılan seçimlik hareketlerin ya da faillik durumunun genişletilmesinin anılan Yasa'nın 2. maddesindeki kanunilik ilkesine aykırılık teşkil edeceğinde bir kuşku bulunmaması, mülga 765 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 205. maddesinde belirtilen malın pahasına fesat karıştırma şeklinde bir düzenlemenin 5237 sayılı Kanun'un 235. maddesinde yer almaması, sanıklar hakkında düzenlenen iddianamede "ihaleye katılma yeterliğine veya koşullarına sahip olan kişilerin ihaleye veya ihale sürecindeki işlemlere katılmalarını engelleme" şeklinde ihaleye fesat karıştırma suçuna ilişkin bir anlatıma yer verilmemesi, yüklenen suçu oluşturan olayların mevcut delillerle ilişkilendirilerek açıklanmaması hususları bir bütün olarak dikkate alındığında, sanıklar hakkında ihaleye fesat karıştırma suçundan usulüne uygun açılmış bir kamu davasının bulunmadığının kabulü gerekmektedir.
İddianamede ihaleye fesat karıştırma suçuna yönelik bir anlatıma yer verilmemesi nedeniyle açılmamış davadan ötürü görevsizlik kararı verilemeyeceği, mevcut hali ile ihaleye fesat karıştırma suçundan hüküm kurulmasının 5271 sayılı Kanun'un 225. maddesine aykırılık teşkil edeceği Yargıtay Ceza Genel Kurulunun Dairemizce de benimsenen 12.04.2023 tarihli ve 2023/5-158 Esas, 2023/214 sayılı Kararında da açıklandığı üzere davaya konu edilmeyen bir eylemden dolayı yargılama yapılması ve açılmayan davadan hüküm kurulmasının mümkün bulunmadığı gözetilmeden, ihaleye fesat karıştırma suçundan yazılı şekilde mahkumiyet hükümleri kurulması isabetsizdir.
III. KARAR
Gerekçe bölümünde belirtilen nedenlerle Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı İTİRAZININ değişik gerekçeyle KABULÜNE,
5271 sayılı Kanun’un 308/3. maddesi gereği Yargıtay 5. Ceza Dairesinin 29.05.2024 tarihli ve 2021/5454 Esas, 2024/6450 Karar sayılı, hükümlerin onanmasına dair kararının KALDIRILMASINA,
Gebze 7. Asliye Ceza Mahkemesi kararının 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun 321 ve 326/son maddeleri uyarınca oy birliğiyle BOZULMASINA,
Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
22.01.2025 tarihinde karar verildi.