"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2019/487 Esas, 2021/611 Karar
KARAR : Ret
Taraflar arasında görülen 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.
Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.
Karar davacı idare vekilince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; İzmir ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 567/A parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescilini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalılar ..., ..., ... ve ... vekili cevap dilekçelerinde dava konusu taşınmazın ... Belediye sınırları içerisinde kaldığını, tüm belediye hizmetlerinden yararlandığını, davacı kurum tarafından taşınmazın tüm nitelikleri göz ardı edilerek pazarlık komisyonu kurulduğunu, taşınmazın Organize Sanayi Bölgesi Lojistik köyü sahası içinde kaldığını ve ticari değerinin oldukça yüksek olduğunu, davanın 4 ay içinde sonuçlanmaması halinde 6459 sayılı Kanun gereği faize hükmedilmesi gerektiğini belirtmiştir.
III. MAHKEME KARARI
Mahkemenin 10.09.2014 tarihli ve 2013/1004 Esas, 2014/884 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Mahkemenin 10.09.2014 tarihli ve 2013/1004 Esas, 2014/884 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davacı idare ve bir kısım davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Dairemizce yapılan inceleme sonucu; kapama zeytin bahçesi niteliğindeki taşınmazın değeri belirlenirken daha önceki yıllara ilişkin olarak (5 yıl) normal koşullarda Tarım İlçe Müdürlüğünce tespit edilen verim miktarlarının ortalamasının dikkate alınması gerekir. Verim miktarlarının geçmiş yıllara oranla bir yılda bu denli değişip azalmış olmasının olağan kabulü mümkün olmadığından, Mahkemece 2013 yılında ... ilçesinde olağandışı durumlar nedeniyle verim düşüklüğü olduğundan bahisle indirim yapılmadan taşınmazın normal veriminin alındığı yıllar ortalamasına göre bedelinin tespit edilmesi gerektiği gözetilmeden dekara verim miktarlarında indirim yapılarak değer biçilmesinin hatalı olduğu, kuru tarım arazisi niteliğindeki taşınmaza kapitalizasyon faiz oranının % 5, objektif değer artırıcı unsurun ise % 250 oranında uygulanması gerektiği, faiz başlangıç ve bitiş tarihleri hüküm fıkrasında açıkça gösterilememesi hatalı olduğu gerekçesi ile kararın bozulmasına karar verilmiştir.
3. Dairemizin 04.10.2018 tarihli ve 2017/12352 Esas, 2018/16410 Karar sayılı bozma ilamına karşı süresi içinde davacı idare ve bir kısım davalılar vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.
4. Dairemizce yapılan karar düzeltme incelemesi sonucunda; dava konusu taşınmazın bilirkişi kurulu raporunda 2012 ve 2013 yılı ... İlçe Müdürlüğü ortalama verileri kullanılmak suretiyle değer biçilmesinin uygun olduğu, faiz başlangıç ve bitiş tarihlerinin hükümden anlaşılabildiği bu kez yapılan incelemede anlaşıldığından; taraf vekillerinin karar düzeltme talebinin kabulü ile kararın bozulmasına karar verilmiştir.
B.Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; kapitalizasyon faiz oranının düşük belirlendiğini, objektif değer artışının % 250 uygulanması ile bedelin çok yüksek belirlendiğini, objektif değer artışı ile kapitalizasyon faiz oranı belirlenirken aynı unsurların değerlendirilmeye alınmasının hatalı olduğunu, objektif artışı uygulanırken yeterli açıklamanın yapılmadığını, belirlenen bedelin çok yüksek olduğunu, bilirkişi raporunun yetersiz olduğunu ileri sürerek temyiz isteminde bulunmuştur.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin atfıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun (1086 sayılı Kanun) 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki 427 ilâ 439 uncu maddeleri.
2. 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesi.
3. Değerlendirme
1. Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un geçici 3 üncü maddesinin atfıyla 1086 sayılı Kanun'un 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki 428 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Mahkemece verilen ilk kararın Abdülkerim Ceylan, ..., ... ve ... vekili tarafından temyiz edildiği, verilen kararın adı geçen davalılar lehine Dairemizce bozulduğu, kararı temyiz etmeyen diğer davalılar yönünden kararın kesinleştiği gözetilerek, kararı temyiz etmeyen davalılar yönünden davanın niteliği de gözetilerek bir karar verilmesi gerektiğinden kararın bozulması gerekir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının sair hususlar incelenmeksizin BOZULMASINA,
23.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.