"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen genel kurul kararının iptali davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilleri hakkında verilen ihraç kararının iptali için dava açıldığını, halen kooperatif üyelikleri devam etmesine rağmen davalı kooperatifin davacıları genel kurullara davet etmediğini, müvekkillerinin üyeliklerinin yok sayılarak kooperatifin 11 üyesi olduğu varsayılarak müvekkilleri aleyhlerine kararlar alındığını, yokluklarında alınan kararların açıkça hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek 23.02.2014 tarihli olağan ve 23.03.2014 tarihli olağanüstü genel kurul kararlarının iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacıların kooperatif üyeliklerinin sona erdiğini, ödediklerini iddia ettikleri paranın iadesi için icra takibi başlattıklarını ve alacak davası açtıklarını, iptalini istedikleri genel kurullara davet edilmelerinin hukuken söz konusu olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
... Asliye Ticaret Mahkemesinin 18.01.2017 tarihli ve 2014/571 Esas, 2017/40 Karar sayılı kararıyla; 23.02.2014 tarihli genel kurulun 6 ncı gündem maddesinin 3 ve 4 ncü bentlerinde bulunan davacılara ait ödemelere ilişkin makbuzların yok sayılması ve bu ödemelerin bilanço ve muhasebe hesaplarından çıkartılmasına ilişkin alınan genel kurul kararlarının eşitlik ilkesine ve iyiniyet kurallarına aykırı olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile davalı kooperatifin 23.02.2014 tarihli genel kurulunun 6 ncı maddesinin 3 ve 4 ncü bentlerinde alınan kararların iptaline, iptali istenen diğer kararların kooperatifin genel işleyişine ilişkin kararlar olduğu, davacıları etkileyici mahiyette kararlar olmadığı belirtilerek diğer taleplerin reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 10.03.2021 tarihli ve 2018/245 Esas, 2021/383 Karar sayılı kararıyla; davacıların üyeliklerinin niteliğinin tartışılmasının bu davanın konusu olmamasına, davacıların toplantılara davet edilmemiş olmasının toplantı ve karar yeter sayısına etki etmemesine göre davacı vekilinin tüm, davalı vekilinin diğer istinaf itirazlarının reddine, 23.03.2014 tarihli olağanüstü genel kurulda alınan kararların davacıların şahsı ile alakalı olmadığı, dava dışı başka üyeler ile sınırlı olarak karar alındığı, bu genel kurul kararları yönünden davanın hak düşürücü yasal süresi içinde açılmadığının kabulü ile talebin reddine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle kararın gerekçesi yönünden düzeltilmesine karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Dairemizin 27.06.2022 tarih ve 2021/3334 E., 2022/3594 K. Sayılı kararıyla; davacıların dava konusu edilen genel kurul tarihinden önce ihraç edildikleri, ihraç kararının iptali için dava açtıkları, ihraç kararlarının iptal edildiği, dava konusu edilen genel kurul toplantılarına davacıların çağrılmadığı ve kararların kendilerine tebliğ edilmediğinin dosya kapsamından anlaşıldığı, 23.03.2014 tarihli genel kurulun gündemin 3 üncü maddesi ile tapuların alınması konusunda görüşmelerin yapıldığı, 11 adet meskenin kooperatif adına azami hizasında gösterilen değerden satın alınması, tescili ve üyeler adına ferdileşme işlemlerinin yapılması konularında karar alındığı, aynı genel kurulun 11 üye ile toplandığı ve bu sayının içinde davacıların bulunmadığı, eşitlik ilkesi gereğince kooperatifin davacılara da bağımsız bölüm teslim etmek zorunda olduğu, dava konusu edilen genel kurul tarihinde davacıların üyeliklerinin devam ettiği, bu üyeliklerin dışlanarak kooperatife 11 adet taşınmazın alınması ve ferdi ilişkiye geçilmesi yönünde karar aldığı, alınan kararın sonucu itibariyle davacıları ilgilendirdiği, bu karara karşı muhalefet şerhi aranmaması ve eldeki davada işbu genel kurul tutanağının tebliğ edilmediği de dikkate alındığında davanın süresinde olduğu gözetilerek işin esasına girilerek belirtilen hususlarda gerekli araştırma yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle davalı vekilinin temyiz itirazları reddedilerek kararın davacılar yararına bozulmasına karar verilmiştir.
B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 23.03.2014 tarihli olağanüstü genel kurulun gündeminin 3 ncü maddesi ile tapuların alınması konusunda görüşmelerin yapıldığı, 11 adet meskenin kooperatif adına azami hizasında gösterilen değerden satın alınması, tescili ve üyeler adına ferdileşme işlemlerinin yapılması konularında karar alındığı, aynı genel kurulun 11 üye ile toplandığı ve bu sayının içinde davacıların bulunmadığı, üye sayısı kadar taşınmaz alımının kararlaştırıldığı davacıların haklarının gözetilmediği, üye sayısı 11 olarak kabul edilerek 11 adet taşınmazın alınması ve ferdileşmeye geçilmesi yönünde karar alınması, ortaklığı devam eden davacıları doğrudan etkilediğinden bu madde yönünden de dava açma koşulları oluştuğundan ve davanın süresinde olduğunun kabulü ile eşitlik ilkesine aykırı olan kararın iptali gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile davalı kooperatifin 23.02.2014 tarihli olağan genel kurul toplantısının 6 ncı maddesinin 3 ve 4 üncü bentleri, 23.03.2014 tarihli olağanüstü genel kurul toplantısının 3 üncü maddesi ile alınan kararların iptaline, diğer taleplerin reddine karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1.Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; her iki genel kurulun tümden iptali gerektiğini, ortaklıkları halen devam eden müvekkillerinin genel kurula çağrılmadığını, dava konusu genel kurulların Kanunu'nun aradığı şekilde toplanmadığından bu genel kurullarda karar alınmasının mümkün olmadığını ileri sürerek kısmen ret hükümlerinin bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
2.Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; çelişkiler üzerine tanzim edilen raporda itirazlara dair somut ve denetime elverişli inceleme yapılmadığını, iyi niyet unsurunun her iki taraf açısından tartışılması gerektiğini, davacıların bir yandan kooperatif üyeliklerinin devam ettiğini iddia ederken diğer yandan kooperatife karşı alacak davaları açtıklarını, iyi niyetleri ve kooperatife karşı sadakatlerinin şüpheli olduğunu, makbuzların 3 imza kuralına uygun düzenlenmediği gibi makbuza konu paranın davacılar tarafından ödenmediğini, defterlerde bu paranın giriş ve çıkışına ilişkin herhangi bir veri bulunmadığını, dolayısıyla davacıların haklarının gözetilmediği değerlendirilmesini kabul etmediklerini, kararın hukuk ve hakkaniyete aykırı olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, genel kurul kararlarının iptali istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 369 ncu maddesinin birinci fıkrası, 370 ve 371 nci maddeleri, 1163 sayılı Kooperatifler Kanununun 23 ve 53 ncü maddeleri.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanunun 371 nci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmesine,
22.01.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.