"İçtihat Metni"
Mahkemesi :Asliye Hukuk Mahkemesi
Yukarıda tarih ve numarası yazılı olan Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi’nce verilen kararın temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:
- K A R A R -
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak ile ilgili yapılan icra takibine itirazın iptâli talebine ilişkin olup, mahkemece davanın kabulüne dair verilen karar, davalı tarafından temyiz edilmiştir.
Davacı davasında 24.05.2006 tarihli sözleşme ile davalı kooperatife ait taşınmaza Pazarlık Usulü İhale ile 1. Keşif özetinde yazılı olduğu üzere su basman inşaatı ve hafriyat işinin yapımını üstlendiklerini, sözleşmede belirtilen işleri süresinde tamamladıklarını, inşaat sırasında ilave işlerin çıktığını ve davalı kooperatif yönetim kurulunun kararı doğrultusunda ilave işleri de yaptıklarını, yaptıkları imalâtın...1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2007/133 D. ... sayılı dosyası ile tespit edildiğini, söz konusu tespit dosyasında 133.565,00 TL asıl alacak, 118.449,00 TL nakliye bedeli alacak hesaplandığını, davalı tarafından alacakların ödenmediğini, ilave işlerin bedelinin ödenmesi için ihtar çekildiğini, davalı tarafından ödeme yapılmadığını, alacakların tahsili için icra takibine geçtiklerini ancak davalının takibe itiraz ettiğini ve takibin durduğunu belirterek yapılan icra takibine davalının itirazının iptâline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı savunmasında taraflar arasında inşaat yapımı için sözleşme imzalandığını, ancak davacının sözleşmeye konu işleri süresinde tamamlanmadığını, 23.05.2007 tarihinde 2007/84 D. ... sayılı delil tespit dosyasında yapılan tespitte davacının yaptığı imalâtların bedelinin tespit edildiğini, inşaat nedeniyle yükleniciye 897.598,81 TL ödenmesi gerektiğini, davacıya ihtar ile önceden ödenen hakedişler dışında kalan 53.384,00 TL'yi davacının ... Bankası Çine Şubesi'ne havale edildiğini, davacı şantiyeyi boşaltmadığı için de 2007/119 D. ... sayılı dosyası ile şantiyede bulunan malzemelerinin tespiti yapıldığını, kalan işlerin başka bir müteahhide yaptırıldığını, davacı ile en büyük anlaşmazlığın nakliye konusunda olduğunu, sözleşmeye göre işin tamamlanıp teslim edilme tarihinin 28.12.2006 tarihi olduğunu, bu tarihte davacının işi bitirip teslim etmediğini, 13.03.2007 tarihinde davacı tarafa hakediş konusunda yazı yazıldığını ve ekinde gönderilen hakediş raporuna göre 2 nolu hakedişin imzalanarak gönderilmesinin istenildiğini, daha sonra davacı 27.03.2007 tarihinde hakediş konulu yeni bir yazı yazıldığını, davacının bu yazılara ve sonraki yazılara da cevap vermeyip işi teslim etmediğini, bundan sonra...2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2007/84 D. ... Esas sayılı dosyası ile 17.05.2007 tarihinde yaptırdıkları tespitte yapılan işleri tespit ettirdiklerini, davacının ısrarla 118.449,00 TL nakliye bedeli istemesinin doğru olmadığını, sözleşmeye ekli olarak davacı tarafça teklif edilen 1. keşif özeti cetvelinde toplam 1.065.394,85 TL'nin içinde nakliyenin de dahil olduğunu, davacının bu bedelden %11.77 tenzilat yaparak ihaleyi 940.000,00 TL'ye üstlendiğini, davacının yapıldığı iddia edilen ilave işler nedeniyle de bir alacağı bulunmadığını açıklayarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkemece taraflar arasında su basman inşaatı ve hafriyat konusunda 24.05.2006 tarihli sözleşme imzalandığı, inşaat sırasında sözleşme ile belirlenen dışında ilave işler çıktığı ve davalı kooperatif yönetim kurulunun kararı doğrultusunda ilave işlerin de davacı tarafça yapıldığı, sözleşme sonrası ortaya çıkıp yapılan işler perde duvar izolasyonu, temel altı izolasyonu, dilatasyon yan derzi yapılması, drenaj yapılması, 20 cm asmolen döşeme yapılması işleri olup söz konusu işlerin davacı tarafça yapıldığı, 2 nolu hakedişin davacı ... İnş. Taah. Nak. Mad. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve kooperatif teknik sorumlusu tarafından imzalanması karşısında yapılan işlerin bedelinin davalı tarafça ödenmesi gerektiği ancak icra takibine konu edilen kısım yönünden davalı tarafça ödeme belgesi sunulmadığı gerekçesiyle davanın 252.014,00 TL asıl alacak üzerinden karar verilmiştir.
Taraflar arasında imzalandığı ihtilâfsız olan 24.05.2006 tarihli sözleşmede yapılacak imalâtlar sayılmış, bedelin sabit birim fiyat esaslarına dayalı olarak yüklenici tarafından teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan KDV hariç 1.065.394.85 TL'den %11,77 tenzilatlı olarak 940.000,00 TL olduğu anlaşılmaktadır. Sözleşme eki olan Özel İdari Şartnamenin 4. maddesinde ise hiçbir imalâta nakliye ve fiyat farkının verilmeyeceği kabul edilmiştir. İşin devamı sırasında sözleşme dışı imalâtların yapımının kararlaştırıldığı, bunlar için davacı tarafından 02.10.2006 tarihli teklifin sunulduğu bu teklifin davalı kooperatif tarafından 02.10.2006 tarihli tutanakta belirlenen fiyatlarla kabul edildiği yine 02.10.2006 tarihli bir diğer tutanakta 20'lik asmolen tuğla kullanılması imalâtında teklif birim fiyat cetvellindeki şartlar aynı kalmak kaydıyla bayındırlık birim fiyatlarının esas alınmasının kabul edildiği anlaşılmaktadır.
Davacı davasını 2007/133 D. ... sayılı dosyasında yaptırdığı tespit dosyasına dayandırmış olup bu dosyada davacı tarafından dolgu hafriyatın miktarı ile inşaat seviyesinin, inşaat mahallinde bulunan malzemelerin ve ilave işlerin tespitinin talep edildiği, davacının tespitten sonra davalıya gönderdiği 07.10.2009 tarihli ihtarnamesinde kendisine ilave işlerin bedellerinin ve nakliye bedellerinin ödenmediğini belirterek 133.565,00 TL asıl alacak ile 118.499,00 TL tahmini nakliye bedeli toplam 252.064,00 TL alacağının ödenmesini talep ettiği icra takibinin de bu miktar üzerinden başlatıldığı anlaşılmaktadır. Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda ise yapılan işlerin sözleşme fiyatlarıyla tutarı bulunup buna fiyat farkı eklenmiş KDV ilavesi ve ödenen avansın mahsubu ile davacı alacağı 356.312,96 TL olarak hesaplanmıştır. Ancak yapılan bu hesaplamada taraflar arasındaki sözleşmede fiyat farkı verilmesi ve nakliye verilmeyeceğine ilişkin hükümler tartışılmadığı gibi ilave imalâtların nasıl hesaplandığı konusunda denetime elverişli inceleme yapılmadığı anlaşılmaktadır. Bu nedenle bilirkişi raporu hükme esas alınamayacağından mahkemece konusunda uzman yeni bir bilirkişi kurulu oluşturularak sözleşme hükümleri dikkate alınmak suretiyle davacının nakliye bedeli alacağının bulunup bulunmadığının tespiti ile sözleşme dışı imalâtlarla ilgili olarak taraflarca düzenlenen tutanakların ve davacının davalı tarafından kabul edilmiş tekliflerin değerlendirilerek kabul edilen fiyatlarla alacağının hesaplattırılıp kanıtlanan ödemelerin mahsubu ile sonucuna göre verilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesi doğru olmamış, bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle kararın temyiz eden davalı yararına BOZULMASINA, 5766 sayılı Kanun'un 11. maddesi ile yapılan değişiklik gereğince Harçlar Kanunu 42/2-d maddesi uyarınca alınması gereken 218,50 TL Yargıtay başvurma harcının temyiz eden davalıdan alınmasına, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalıya iadesine,
karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteminde bulunulabileceğine 26.09.2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.