"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/4225 E., 2024/283 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 16. Sulh Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2023/1124 E., 2023/1440 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili; davalı şirketin, davacı müvekkili ile imzalamış olduğu kira sözleşmesi ve devir protokolü gereğince 29.03.2013 tarihinden bu yana ... Alışveriş Merkezindeki ZK-20 no.lu işyerinde kiracı olarak faaliyet gösterdiğini, son ödenen aylık 66.112,67 TL+KDV kira bedelinin emsaller karşısında düşük kaldığını ileri sürerek; 29.03.2023 tarihinden geçerli olmak üzere aylık kira bedelinin 200.000,00 TL+ KDV olarak tespitine, söz konusu bedele her yıl yasal olarak yapılması mümkün olan azami kira artış oranında artırım yapılması gerektiğinin de tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacı vekilinin 04.10.2023 tarihli davadan feragat dilekçesi uyarınca 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 307, 309 maddeleri uyarınca davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiş; karara karşı davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
IV. İSTİNAF
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden ve feragat delillerin toplanmasından sonra gerçekleştiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince halen ödenen aylık kira bedeli ile davacı tarafından talep edilen aylık kira bedeli arasındaki farkın bir yıllık tutarı üzerinden davalı yararına vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, yazılı şekilde vekalet ücretine hükmedilmemesi hatalı olduğu gibi, davalı tarafça 11.09.2023 tarihinde yatırılan delil avansının iadesine karar verilmemesinin de hatalı olduğu gerekçesiyle; davalı vekilinin başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak, feragat nedeniyle davanın reddine karar verilmiş; davalı vekilinin 14.03.2024 tarihli tashih talebi üzerine 03.04.2024 tarihli kararla, hükümde sehven hesap hatasından kaynaklı yıllık kira farkı üzerinden hükmedilmesi gereken vekalet ücretinin aylık kira farkı üzerinden hükmedildiği gerekçesiyle, hüküm tashih edilmiş; karara karşı, taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
1. Davacı vekili; deliller tamamen toplanmadan, keşif ve bilirkişi incelemesi yapılmadan davadan feragat edildiğinden vekalet ücretinin tamamına hükmolunmasının hatalı olduğunu belirterek, kararın bozulmasını talep etmiştir.
2. Davalı vekili; tashih kararından önce vekalet ücreti bakımından verilen 08.02.2024 tarihli kararın hatalı olduğunu, müvekkili lehine hükmedilmesi gereken delil avansının davanın tarafı olmayan kimse adına hükmedildiğini, bundan ayrı, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'de feragat halinde hükmedilecek vekalet ücreti bakımından delillerin toplanmasına ilişkin ara kararı gereğinin yerine getirilmesinden önce olması ifadelerinin de bulunmadığını belirterek, kararın düzeltilerek onanmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Değerlendirme
Uyuşmazlık, kira bedelinin tespiti istemine ilişkindir.
1. Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararı ile tashih kararında belirtilen gerekçeye, özellikle 13.09.2023 tarihinde ön inceleme duruşması yapıldıktan sonra 04.10.2023 tarihinde davacının davasından feragat etmesi nedeniyle hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince vekalet ücretinin tamamına hükmedilmesi gerektiğinin anlaşılmasına göre, davacı vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2. 21.09.2023 tarihli ve 32316 sayılı Resmi Gazetede'de yayınlanan AAÜT'nin "Davanın konusuz kalması, feragat, kabul ve sulhte ücret" başlıklı 6. maddesi ile (1) ön inceleme tutanağı imzalanıncaya kadar giderilirse, bu Tarife hükümleriyle belirlenen ücretlerin yarısına, ön inceleme tutanağı imzalandıktan sonra giderilirse tamamına hükmolunur. Bu madde yargı mercileri tarafından hesaplanan akdi avukatlık ücreti sözleşmelerinde uygulanmaz." hükmü mevcut olup, Bölge Adliye Mahkemesi kararında, davadan feragat halinde hükmedilecek vekalet ücreti miktarının, delillerin toplanmasından önce ve sonra olması haline göre belirlenmesi gerektiği ifadelerine yer verilmesi; bundan ayrı, davalı tarafça yatırılan istinaf karar harcının davada taraf olmayan kimseye iadesine karar verilmesi bozmayı gerektirir.
Ne var ki yapılan bu yanlışlıkların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden sonucu itibariyle doğru bulunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının düzeltilmesi ile gerekçenin değiştirilmesi ve düzeltilmesi 6100 sayılı Kanun’un 370. maddesinin iki ile dördüncü fıkralar hükmü gereğidir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
1. Davacı vekilinin temyiz itirazlarının REDDİNE,
2. Davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının ikinci sayfasında "DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE" başlığı altındaki kısmında yer alan,"... delillerin toplanmasına ilişkin ara kararı gereğinin yerine getirilmesinden önce giderilirse, Tarife hükümleriyle belirlenen ücretlerin yarısına, karar gereğinin yerine getirilmesinden sonra giderilirse tamamına hükmolunur." ifadesi çıkarılarak yerine, "...ön inceleme tutanağı imzalanıncaya kadar giderilirse, bu Tarife hükümleriyle belirlenen ücretlerin yarısına, ön inceleme tutanağı imzalandıktan sonra giderilirse tamamına hükmolunur." Hükmünün yazılması suretiyle gerekçesinin DEĞİŞTİRİLMESİ VE DÜZELTİLMESİ
Hüküm fıkrasından ve peşin alınan istinaf karar harcının istek halinde istinaf kanun yoluna başvuran davalı Osman Güçlü'ye iadesine " ibaresi çıkartılarak yerine "Peşin alınan istinaf karar harcının istek halinde istinaf yoluna başvuran davalıya iadesine," ibaresinin yazılması suretiyle hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
Peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz eden davalıya iadesine,
Aşağıda yazılı bakiye temyiz harcının temyiz eden davacıya yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,12.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.