"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi
SAYISI : 2021/116 Esas, 2023/90 Karar
SUÇLAR : Zincirleme basit zimmet
HÜKÜMLER : Eylemlerin zincirleme nitelikli zimmet suçunu oluşturduğu kabulüyle bu suçtan mahkumiyet
TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama
... 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 02.03.2023 tarihli ve 2021/116 Esas, 2023/90 ... Kararının sanıklar müdafileri ile katılan ... vekili tarafından temyizi üzerine yapılan ön incelemede:
Sanıklar hakkında zimmet suçundan bozma üzerine kurulan hükümlerin; karar tarihi itibarıyla 6723 ... Kanun'un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 ... Kanun'un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 ... Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun (1412 ... Kanun) 305 inci maddesince temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 ... Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 ... Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrasınca temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 1412 ... Kanun'un 310 uncu maddesi uyarınca temyiz isteklerinin süresinde olduğu, aynı Kanun'un 317 nci maddesi gereğince temyiz isteklerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı, sanıklar müdafiilerinin duruşma isteklerinin sanık ... hakkında kurulan hüküm yönünden süresinde ve yerinde olduğu anlaşılmakla, 5320 ... Kanun'un 8 inci maddesi de gözetilerek 1412 ... Kanun'un 318 inci maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak incelemenin sanık ...
yönünden duruşmalı, diğer sanıklar yönünden duruşmasız olarak yapılmasına karar verildikten sonra gereği düşünüldü:
I. HUKUKÎ SÜREÇ
1.... Cumhuriyet Başsavcılığının, 22.01.2008 tarihli ve 2008/318 Soruşturma, 2008/143 Esas, 2008/9 numaralı İddianamesiyle sanıklar hakkında zincirleme biçimde basit zimmet suçundan, 5237 ... Türk Ceza Kanunu'nun (5237 ... Kanun) 247 nci maddesinin birinci fıkrası ve 43 üncü maddesi uyarınca cezalandırılmaları ve 53 üncü maddesi gereği hak yoksunlukları uygulanması talebiyle kamu davası açılmıştır.
2.... Ağır Ceza Mahkemesinin, 08.10.2015 tarihli ve 2008/27 Esas, 2015/219 ... Kararı ile; sanıklardan ... hakkında zincirleme nitelikli zimmet suçundan, 5237 ... Kanun'un 247 nci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları ile 43 üncü maddesinin birinci fıkrası ve 248 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca 10 yıl 6 ay, ... hakkında zincirleme nitelikli zimmete yardım etme suçundan, 5237 ... Kanun'un 247 nci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları, 43 üncü maddesinin birinci fıkrası, 248 inci maddesinin ikinci fıkrası, 39 uncu ve 62 nci maddeleri uyarınca 3 yıl 9 ay, ... hakkında ise basit zimmet suçundan, 5237 ... Kanun'un 247 nci maddesinin birinci fıkrası ve 62 nci maddesi uyarınca 4 yıl 2 ay hapis cezası ile cezalandırılmalarına ve aynı Kanun'un 53 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği hak yoksunluklarına hükmolunmuştur.
3.Bahse konu kararların sanıklar müdafileri ve sanık ... hakkında kurulan hükme yönelik katılan vekilinin temyizi üzerine Dairemizin 22.03.2018 tarihli ve 2018/730 Esas, 2018/2099 ... Kararı ile; sair temyiz itirazları reddedilerek, kullanma zimmetleri bakımından nema miktarı esas alınarak her bir sanığın sorumlu olduğu zimmet miktarı ayrı ayrı belirlendikten sonra değer azlığı ve etkin pişmanlığa ilişkin hükümlerinin uygulanma kabiliyeti bulunup bulunmadığı hususu da tartışılıp bir hükme varılması, sanık ...'ın zimmet suçunun asli faili olarak cezalandırılması gerektiğinin gözetilmemesi, kabule göre de; sanık ...'ın eyleminin nitelikli zimmet suçunu oluşturduğu halde cezasında artırım yapılmaması, sanıklar hakkında 5237 ... Kanun'un 53 üncü maddesinin beşinci fıkrasının uygulanmaması nedenleriyle bozulmasına karar verilmiştir.
4.... Ağır Ceza Mahkemesinin, 26.12.2019 tarihli ve 2018/213 Esas, 2019/560 ... Kararı ile; sanıklardan ... hakkında zincirleme nitelikli zimmet suçundan, 5237 ... Kanun'un 247 nci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları ile 43 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca 13 yıl 1 ay 15 gün, ... hakkında 5237 ... Kanun'un 247 nci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları, 43 üncü maddesinin birinci fıkrası ve 62 nci maddesi uyarınca 9 yıl 4 ay 15 gün, ... hakkında ise 5237 ... Kanun'un 247 nci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları ile 62 nci maddesi uyarınca 6 yıl 3 ay hapis cezası ile cezalandırılmalarına, kazanılmış hakları gözetilerek tayin olunan cezalarının sanıklar ... ve ... bakımından sırasıyla 10 yıl 6 ay ve 4 yıl 2 ay hapis cezası olarak infazına, aynı Kanun’un 53 üncü maddesinin birinci ve beşinci fıkraları gereğince hak yoksunluklarına hükmolunmuştur.
5.Sanıklar müdafiilerinin temyizi üzerine anılan kararlar Dairemizin 12.11.2020 tarihli ve 2020/3195 Esas, 2020/13625 ... Kararı ile sair temyiz itirazları reddedilerek, bozma ilamına uyulmasına karar verildiği halde kendiliğinden iade edilen ve kullanma zimmeti mahiyetinde olan eylemler yönünden
nema miktarı hesaplanmadan ve her bir sanığın sorumlu olduğu zimmet miktarı belirlenmeden yetersiz bilirkişi raporuna dayanarak hükümler kurulması, kabule göre de; sanık ... hakkında 5237 ... Kanun'un 249 uncu maddesinin uygulanmaması, sanıklardan ... ve ... hakkında 1412 ... Kanun'un 326 ncı maddesinin son fıkrasına aykırı olacak şekilde 5237 ... Kanun'un 53 üncü maddesinin beşinci fıkrası gereğince hak yoksunluklarına hükmolunması, sanık ... hakkında ise aynı madde uyarınca hatalı şekilde hak yoksunluğuna hükmedilmesi gerekçeleriyle bozulmuştur.
6.Bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde ... 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 02.03.2023 tarihli ve 2021/116 Esas, 2023/90 ... Kararı ile; zincirleme nitelikli zimmet suçundan, 5237 ... Kanun'un 247 nci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları, 43 üncü maddesinin birinci fıkrası ve 62 nci maddesi uyarınca sanıklardan ... ve ...'in 11 yıl 3'er ay hapis cezası ile cezalandırılmalarına ancak kazanılmış hakları gözetilerek tayin olunan cezalarının ... bakımından 9 yıl 4 ay 15 gün, ... yönünden ise 10 yıl 6 ay hapis cezası olarak infazına, sanık ... hakkında 5237 ... Kanun'un 247 nci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları, 249 uncu ve 62 nci maddeleri uyarınca 3 yıl 1 ay 15 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına ve aynı Kanun'un 53 üncü maddesinin birinci, ikinci ve üçüncü fıkraları gereği hak yoksunluklarına hükmolunmuştur.
II. TEMYİZ SEBEPLERİ
1.Katılan ... vekili temyiz dilekçesinde, temel cezanın üst sınırdan belirlenmesi gerektiğini, sanıklar müdafiilerinin temyiz gerekçelerinin yerinde olmadığını belirterek hükümleri temyiz etmiştir.
2.Sanıklar müdafiilerinin temyiz istemi, tanıkların iddianamedeki isnatları doğrulamadığına, yönetim kurulu toplantıları yapıldığından sanıkların huzur ... aldıklarına ve uhdelerinde olduğu kabul edilen paraların ilgililerine ödendiğine, kurumun zararının giderildiğine, suçların sübut bulmadığına, sanıkların suç kastı ile hareket etmediklerine, zimmet miktarının hatalı belirlendiğine, sanıklar ... ve ... hakkında 5237 ... Kanun'un 62 nci, 248 inci ve 249 uncu maddelerinin uygulanma şartlarının oluştuğuna, eksik inceleme ile verilen mahkumiyet kararlarının bozulması gerektiğine ayrıca sanıklardan ...'ın oda muhasebecisi olarak görev yapması karşısında asli fail olarak cezalandırılamayacağına ve temyiz aşamasında resen nazara alınacak sair nedenlere ilişkindir.
III. OLAY VE OLGULAR
Sanıklardan ...'in 2001-2007 yılları arasında Anamur Ziraat Odası Yönetim Kurulu Başkanı, sanık ...'ın başkan yardımcısı, sanık ...'ın ise aynı yerde muhasebeci olarak görev yaptıkları, sanık ...'ın oda personeli Feray'a ödenmesi gereken avans ve primler ödenmediği halde adı geçene ödenmiş gibi belgeler düzenleyerek mal edindiği, odaya vadeli olarak alınan Penetrometre cihazının ücreti ilgili firmaya ödenmediği halde muhasebe kayıtlarında peşin ödenmiş gibi göstererek bedelini uhdesinde tuttuğu, sanık ...'in ... adına Vakıflar Bankası ve İş Bankası Anamur Şubelerinden oda adına kredi kullandığı halde kredilerin muhasebe kayıtlarına işlenmediği ve böylece kredi miktarının tamamının sanık ...'in, 2.500 TL'lik kısmının ise sanık ...'ın zimmetinde olduğu, sanıklar ... ve ...'ın 21.03.2004-09.05.2007 tarihleri arasında Oda üyelerine yapılan bağış ve yardımları makbuzlarda gerçekte yapılandan fazla göstererek aradaki farkı zimmetlerine
geçirdikleri gibi Oda meclis ve yönetim kurulu üyelerine faiz alınmadan borç para verildiğine ilişkin gerçeğe aykırı belge ve tutanaklar tanzim etmek suretiyle Odanın parasını geri ödeme tarihine kadar kullanıp iade ettikleri, sanıklar ... ve ...'ın birlikte hareket ederek gerçekte yapılmadığı halde yönetim kurulu toplantısı yapılmış gibi belgeler düzenleyerek gerçekte herhangi bir ödeme yapılmadığı halde huzur ... ilgililerine ödenmiş gibi belge düzenlemek suretiyle bu parayı, yönetim kurulu üyelerinden sanık ...'ın ise huzur ... ücreti adı altında toplam 4.317,60 TL'yi mal edindikleri ve bu şekilde sanıkların üzerlerine atılı suçu işledikleri iddiasıyla açılan kamu davasında, Mahkemece; sanıklar ... ve ...'in sorumlu oldukları zimmet miktarı ayrı ayrı 46.429,00 TL, sanık ...'ın ise 4.317,60 TL olarak belirlenerek ... ve ...'in zincirleme biçimde nitelikli zimmet, ...'ın da nitelikli zimmet suçundan cezalandırılmalarına hükmedilmiştir.
IV. GEREKÇE
A.Sanık ... hakkında nitelikli zimmet suçundan kurulan mahkumiyet hükmünün temyiz incelemesinde;
Bozmaya uyularak, yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından temyiz sebepleri yerinde görülmemiştir.
B.Sanıklar ... ve ... hakkında zincirleme nitelikli zimmet suçundan kurulan mahkumiyet hükümlerinin temyiz incelemesinde ise;
Bozmaya uyularak, yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemlerin sanıklar tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eylemlere uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından, sanıklar müdafiileri ile katılan vekilinin diğer temyiz sebepleri yerinde görülmemiştir.
Ancak;
Mahkemece, uyulmasına karar verilen Dairemizin 22.03.2018 tarihli ve 2018/730 Esas, 2018/2099 Karar ... bozma ilamına nazaran görev gereği yasal olarak tevdi edilen malın belli bir süre kullanılıp herhangi bir uyarı, ihbar, şikayet veya soruşturma olmaksızın kendiliğinden iade edilmesi halinde kullanma zimmeti, aksi takdirde temellük zimmetinin söz konusu olacağı gözetilerek toplam zimmet miktarının hesaplanmasında ...'e ödenen primin nemasından, avans miktarından, ödenmediği halde ödenmiş gibi gösterilen fatura bedelinden sanık ...'ın, huzur ... ücretleri ile üyelere yapılmadığı halde yapılmış gibi gösterilen fazla yardım miktarından sanıklar ... ve ...'in, Oda adına çekilen kredilerin tamamından sanık ...'in, 2.500 TL'lik kısmından sanık ...'ın, bir kısım meclis ve yönetim kurulu üyelerine borç para verilmesine ilişkin olarak ise soruşturmanın başladığı 08.03.2007 tarihine kadar ödenen miktarın hesaplanacak olan nemasından, bakiye ödenmeyen kısmın tamamından sanıklar ... ve ...'in sorumlu oldukları, sanıkların uhdelerinde kalan zimmet miktarının bu kabule göre hesaplanması, belirlenen miktar ile yapılan ödemeler karşılaştırılarak 5237 ... Kanun'un 248 inci maddesinin uygulanma koşullarının oluşup oluşmadığının değerlendirilmesi gerektiği halde, bozma sonrası alınan bila tarihli bilirkişi raporunun bozma ilamında belirtilen ve yukarıda açıklanan hususlara ilişkin inceleme ve değerlendirme içermediği, bu itibarla hüküm kurmaya yeterli ve elverişli olmadığı nazara alınarak, İşbankası ve Vakıfbank Anamur Şubelerinden Oda adına çekilen kredilere ilişkin Odanın ödeme yapıp yapmadığının ya da ödenmeyen kredi taksidi varsa Oda aleyhine icra takibi yapılıp yapılmadığının Anamur Ziraat Odasından sorulmasından, gerekli görüldüğü takdirde de ilgili bankalardan ödemeye ilişkin yeniden araştırma yapılmasından sonra, dosyanın Sayıştay emekli uzman denetçilerinden oluşan bilirkişi heyetine tevdi ile yukarıdaki kabul doğrultusunda toplam zimmet miktarını ve sanıkların geri ödedikleri miktarı ayrı ayrı gösteren rapor alınması gerekirken, uyulmasına karar verilen bozma ilamının gereği tam olarak yerine getirilmeden yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı şekilde hükümler kurulması,
Kabule göre de;
Yüklenen suçu 5237 ... Kanun'un 53 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendindeki hak ve yetkileri kötüye kullanmak suretiyle işlediği kabul edilen sanık ... hakkında, aynı Kanun'un 53 üncü maddesinin beşinci fıkrası uyarınca, ayrıca, cezasının infazından sonra işlemek üzere, hükmolunan cezanın yarısından bir katına kadar bu hak ve yetkinin kullanılmasının yasaklanmasına karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,
Sanık ... hakkında, bozma öncesi verilen ilk ve ikinci hükümde 5237 ... Kanun'un 62 nci maddesinin uygulanmasına karar verildiği, bozma sonrasında tutanağa yansıyan olumsuz bir davranışı ve suç tarihi itibarıyla sabıkası bulunmadığı halde sabıkalı olduğundan bahisle yasadaki ibarelerin tekrarından ibaret yasal ve yeterli olmayan gerekçe ile 5237 ... Kanun'un 62 nci maddesinin uygulanmaması,
Hukuka aykırı bulunmuştur.
V. KARAR
1. Sanık ... hakkında verilen mahkumiyet hükmü yönünden
Gerekçe bölümünde (A) bendinde açıklanan nedenle ... 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 02.03.2023 tarihli ve 2021/116 Esas, 2023/90 ... Kararına yönelik sanık müdafii ile katılan vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün, Tebliğname'ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,
2. Sanıklar ... ve ... hakkında verilen mahkumiyet hükümleri yönünden
Gerekçe bölümünde (B) bendinde açıklanan nedenlerle ... 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 02.03.2023 tarihli ve 2021/116 Esas, 2023/90 ... Kararına yönelik sanıklar müdafileri ile katılan vekilinin temyiz istekleri yerinde görüldüğünden hükümlerin, 1412 ... Kanun’un 321 inci maddesi gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,
Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
15.02.2024 tarihinde karar verildi.
15.02.2024 tarihinde verilen işbu karar 05.03.2024 tarihinde Yargıtay Cumhuriyet Savcısı Cenk ... Aksakal olduğu halde; sanık ...'ın yüzüne karşı tefhim olundu.