"İçtihat Metni"
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 39. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/219 Esas, 2024/542 Karar
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Kırklareli 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2023/620 Esas, 2024/2 Karar
Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın davacı idare adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Kırklareli ili, ..., ... köyü 149 ada 14 parsel sayılı taşınmazdaki kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın müvekkili idare adına tescilini talep etmiştir.
II. CEVAP
Dosyaya sunulmuş cevap dilekçesi bulunmamaktadır.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 2942 sayılı Kanun'un 8 inci maddesi uyarınca usulüne uygun uzlaşma görüşmeleri yapılmadığı gerekçesiyle dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkil idarenin 2942 sayılı Kanun'un 7 nci ve 8 inci maddesinde öngörülen prosedür gereği tüm tapu maliklerine ulaşmak adına usuli işlemlerin tamamını yerine getirdiğini, gazete ilanları ile gerekli tüm duyurularını ada/parsel belirterek ayrıntılı tamamladığını, fakat idarenin ancak mahkemelerin verdiği yetkiye dayanarak güncel veraset kararını temin edebildiğini, Mahkemece dahili davalılara uzlaşma konusu ve davanın esası hakkında beyanları sorulmadan davanın usulden reddine karar verilmesinin hem usul ekonomisine hem de 2942 sayılı Kanun'un özüne aykırı olduğunu, Mahkemenin üstün kamu menfaatini de gözetip tarafları uzlaşmaya davet etmesi, uzlaşılamaması halinde kamulaştırma bedelinin en doğru ve vicdani şekilde tespiti ile taşınmaz malikine ödenmesini temin etmesi gerektiğini ileri sürmüştür.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen karan ile her ne kadar 2942 sayılı Kanun'un 14/5 maddesi gereğince ölü kişiye karşı dava açılması halinde mirasçıları davaya dahil edilerek devam edilebilir ise de İlk Derece Mahkemesi kararında da belirtildiği üzere davacı idare tarafından malikin mirasçılarının tespiti ile satın alma usulünün uygulanması gerektiği hâlde, anılan usulün yerine getirildiğine dair herhangi bir belge yahut kaydın dosyaya sunulmadığı, bu hâlde 2942 sayılı Kanun'un 8/1, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun)114/2 ve 115 nci maddeleri uyarınca dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddinin gerektiği, İlk Derece Mahkemesince usul ekonomisine de uygun şekilde davanın esasına girilmeksizin dava şartı yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmiş olduğu, ret kararının doğru olduğu anlaşılmakla, davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, ... olarak davacı idare ile davalı tapu maliki arasındaki kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.
2. 2942 sayılı Kanun'un 7 ve 8 inci maddesi.
3. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Davacı idareden peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
06.03.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.